Theo các chuyên gia khí tượng, năm 2026, được dự báo là năm ENSO chuyển pha và nghiêng dần sang pha nóng. Khi nhiệt độ mặt nước biển cao hơn trung bình có thể tạo điều kiện cho các cơn bão nếu hình thành có thể tăng cường độ nhanh hơn và gây mưa lớn hơn. Vì vậy, dù số lượng bão có thể không nhiều như một số năm trước, nhưng nguy cơ xuất hiện bão mạnh, mưa lớn gây ngập lụt, lũ quét và sạt lở đất vẫn rất đáng lưu ý.

Như vậy, năm 2026 Việt Nam sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức thiên tai do tác động của biến đổi khí hậu. Để giảm thiểu thiệt hại và bảo vệ tính mạng, tài sản của người dân, cần có các biện pháp ứng phó hiệu quả, bao gồm nâng cấp hạ tầng, tăng cường công tác dự báo và cảnh báo sớm, cũng như quản lý và sử dụng tài nguyên nước một cách bền vững.

Để chủ động triển khai phòng, tránh, ứng phó hiệu quả ảnh hưởng thiên tai, mưa bão và nhằm đảm bảo an toàn tuyệt đối cho nhân dân, giảm nhẹ thiệt hại do bão, lũ, thiên tai xảy ra, đề nghị bà con nhân dân không được chủ quan, cần chủ động, tuân thủ thực hiện tốt một số nội dung sau:

1. Thường xuyên theo dõi thông tin cảnh báo mưa, lũ trên các phương tiện thông tin đại chúng như mục thông tin về phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn trên các phương tiện truyền thông đại chúng và các thông báo từ chính quyền địa phương.

2. Bảo vệ nguồn nước, dự trữ nước uống, thực phẩm, thuốc men, các dụng cụ cần thiết ít nhất trong 7 ngày.

3. Tìm hiểu độ cao của khu nhà của mình đang ở để xác định mức lũ dự báo có khả năng ảnh hưởng đến ngôi nhà của mình hay không. Xác định vị trí trú ẩn an toàn nhất cho tất cả thành viên trong gia đình; di chuyển các thiết bị và vật dụng có giá trị ra khỏi các khu vực dễ bị ngập lụt như các tầng thấp hoặc tầng hầm; chủ động sơ tán khi cần thiết hoặc theo yêu cầu của chính quyền địa phương.

4. Nếu đang đi ngoài trời thấy trời nổi dông gió thì cần tìm ngay nơi tránh trú an toàn; Không chạy cùng hướng với đường đi của cơn giông lốc.

5. Gia cố, chằng chống nhà cửa; cắt tỉa cành cây; tháo dỡ biển quảng cáo, áp phích có nguy cơ mất an toàn; đảm bảo an toàn công trình đang thi công.

6. Kê cao tài sản, cất giữ giấy tờ quan trọng ở nơi an toàn, di chuyển phương tiện cơ giới đến nơi có địa hình cao.

7. Chủ động khơi thông cống thoát nước gần nhà, khu dân cư mình ở tạo đường thoát nước; thông báo tới chính quyền khi có sự cố về tắc nghẽn cống thoát nước, các điểm ngập sâu; không đỗ xe ở các vùng có nguy cơ ngập.

8. Hạn chế sử dụng điện thoại trong khi có giông, sét. Trừ trường hợp rất cần thiết; tránh các chỗ ẩm ướt như phòng tắm, bể nước, vòi nước vì đó là các vật dễ bị sét đánh lan truyền.

9. Di chuyển cầu dao chính hoặc hộp cầu chì, aptomat và đồng hồ đo điện cao hơn mức nước ngập được xác định; Ngắt các thiết bị điện để tránh bị điện giật, hỏa hoạn.

10. Khi có mưa đá cần dùng cặp hoặc các vật dụng cứng che đầu và tìm ngay nơi tránh trú tại những công trình kiên cố có mái che.

11. Tránh xa các vật dụng kim loại như xe đạp, xe máy, hàng rào sắt,trạm biến áp, cột điện đường dây điện,… bởi vì chúng là những thứ thu hút sét.

12. Với các em học sinh, trẻ nhỏ không đứng thành nhóm người gần nhau tránh sét đánh lan; Không được rời xa người lớn, tránh xa những vũng nước, biết giữ gìn vệ sinh cá nhân, không sử dụng nước ô nhiễm… Nếu không có người lớn bên cạnh khi có thiên tai, cần biết tìm đến nơi trú ẩn an toàn, biết gọi người lớn khi gặp nguy hiểm. Khi có mưa bão, sấm sét, không được chơi ngoài trời, không tắm mưa, không được trú dưới gốc cây to, cột điện, …

13. Lưu giữ các số điện thoại và địa chỉ liên lạc trong trường hợp khẩn cấp.

14. Chấp hành sự chỉ đạo của chính quyền địa phương.

15. Ngoài ra để theo dõi kịp thời nắm bắt các thông tin về cảnh báo, dự báo thiên tai, tin tức phòng, chống thiên tai, công tác chỉ đạo phòng ngừa, ứng phó với từng loại hình thiên tai chúng ta có thể theo dõi qua một số ứng dụng phổ biến hiện nay như: App PCTT, App VRAIN cài đặt trên điện thoại; theo dõi các nhóm Facebook "Thông tin Phòng chống thiên tai" do Tổng cục Phòng, chống thiên tai lập …

Hy vọng với những kiến thức cơ bản về phòng tránh thiên tai trên đây sẽ giúp nhân dân chủ động phòng tránh những tai nạn trong mùa mưa bão năm 2026./.